Bỏ qua tới nội dung
Luật và thể thức

Thể thức F1 và cách tính điểm

Một cuối tuần F1 có nhiều phiên chạy với tên gọi khác nhau: chạy thử, phân hạng, Sprint, đua chính. Mỗi phiên có vai trò riêng và chỉ một số phiên mang lại điểm. Bài này giải thích từng phần theo bộ quy định FIA áp dụng cho mùa 2026.

Thapcam TV tổng hợp bài này từ Quy định F1 2026 của FIA: Phần A (quy định chung, bản số 03 ngày 25/06/2026) và Phần B (quy định thể thao, bản số 09 ngày 01/10/2026), cùng lịch phiên chính thức trên formula1.com. Tất cả được đọc lại ngày 17/11/2026. Lịch từng chặng theo giờ Việt Nam và bảng xếp hạng mới nhất có ở trang thapcam f1.

Các xe đua một chỗ ngồi xếp trên vạch xuất phát dưới dàn đèn đỏ
Ảnh minh hoạ https://thapcamtv.br.com/

Đây là phần tóm lược của ban biên tập Thapcam TV, không thay thế văn bản FIA. Quy định có thể được FIA sửa trong mùa; khi đó, bản mới nhất trên fia.com có giá trị.

Một mùa giải F1 gồm những gì?

Điều A2.1 nêu khung của giải vô địch: FIA công bố danh sách chặng trước ngày 1/1 mỗi năm, một mùa có tối đa 24 chặng và tối thiểu 8 chặng. Không quá 24 xe tham gia, mỗi đội đăng ký hai xe. Danh hiệu vô địch tay đua thuộc về người có nhiều điểm nhất sau tất cả các chặng thực sự diễn ra; danh hiệu đội đua tính tổng điểm của cả hai xe.

Lịch 2026 trên formula1.com có 23 chặng. Đến hết chặng 20 tại São Paulo, đã có 6 tay đua khác nhau giành chiến thắng. Đó là nền để hiểu vì sao từng điểm số ở cuối mùa lại quan trọng: chỉ một hai cú về nhì cũng có thể đổi thứ hạng của cả đội trong bảng xếp hạng đội đua.

Chặng tiêu chuẩn và chặng có Sprint

Phần B phân biệt hai định dạng. Chặng tiêu chuẩn (Standard Format) là chặng có đua chính và không có Sprint. Chặng định dạng thay thế (Alternative Format) là chặng có Sprint. Với khán giả, khác biệt nằm ở số phiên chạy thử và việc có thêm một cuộc đua ngắn vào ngày thứ hai.

Ví dụ chặng tiêu chuẩn: lịch phiên Las Vegas GP 2026 theo formula1.com (giờ Việt Nam nhanh hơn giờ Las Vegas 15 tiếng)
Phiên (Las Vegas 2026)Giờ địa phươngGiờ Việt Nam
Practice 116:30 19/1107:30 T6 20/11
Practice 220:00 19/1111:00 T6 20/11
Practice 316:30 20/1107:30 T7 21/11
Qualifying20:00 20/1111:00 T7 21/11
Race20:00 21/1111:00 CN 22/11

Ở chặng tiêu chuẩn, ngày đầu có hai phiên chạy thử FP1 và FP2, mỗi phiên một giờ; ngày thứ hai có FP3 rồi phân hạng; ngày thứ ba là đua chính. Ở chặng có Sprint, ngày đầu chỉ có FP1 và phân hạng Sprint; ngày thứ hai là Sprint, sau đó 3 đến 4 giờ là phân hạng cho đua chính; ngày thứ ba vẫn là đua chính (Điều B2.1 đến B2.5). Sprint có quãng đường bằng số vòng ít nhất vượt quá 100 km, trong khi đua chính có số vòng ít nhất vượt quá 305 km, riêng Monaco là 260 km.

Phân hạng Q1, Q2, Q3 diễn ra thế nào?

Theo Điều B2.4.2, phân hạng chia làm ba lượt có thời lượng khác nhau, sau mỗi lượt những xe chậm nhất bị loại và thời gian của các xe còn lại được xóa để bắt đầu lại:

  1. Q1 – 18 phút: mọi xe ra đường đua; hết giờ, 6 xe chậm nhất dừng lại và nhận các vị trí xuất phát cuối.
  2. Q2 – 15 phút sau 7 phút nghỉ: 16 xe còn lại chạy, 6 xe chậm nhất tiếp tục bị loại.
  3. Q3 – 13 phút sau 7 phút nghỉ: 10 xe cuối cùng tranh vị trí pole và 9 suất xuất phát tiếp theo.

Phân hạng cho Sprint (SQ1, SQ2, SQ3) dùng cùng logic loại 6 xe mỗi lượt nhưng ngắn hơn: SQ1 chỉ 12 phút và SQ2 10 phút. Nếu hai tay đua lập cùng thời gian, người lập trước được xếp trên.

Bảng điểm đua chính và Sprint

Điều A2.2.1 quy định điểm của đua chính dựa vào kết quả cuối cùng và quãng đường người dẫn đầu đã hoàn thành. Khi chặng đua chạy đủ từ 75% quãng đường dự kiến trở lên, 10 vị trí đầu nhận đủ điểm; tổng điểm trao ra cho một chặng như vậy là 101.

Điểm theo Điều A2.2.1 và A2.2.2, Quy định F1 2026 Phần A
Vị tríĐua chính (≥75%)50% đến dưới 75%25% đến dưới 50%2 vòng đến dưới 25%Sprint (≥50%)
125191368
218141047
31512836
41210625
5108514
6864–3
7643–2
8432–1
9221––
1011–––

Mọi trường hợp đều có một điều kiện chung: không có điểm nếu người dẫn đầu chưa hoàn thành ít nhất hai vòng liên tiếp mà không có Safety Car hay Virtual Safety Car. Với Sprint, nếu người dẫn đầu chạy chưa tới 50% quãng đường dự kiến thì không ai có điểm; từ 50% trở lên, 8 người đầu nhận 8-7-6-5-4-3-2-1, tổng cộng 36 điểm. Nếu hai xe đồng hạng, điểm của các vị trí liên quan được cộng lại rồi chia đều (Điều A2.2.3).

Khi hai tay đua bằng điểm cuối mùa, FIA xét số lần thắng chặng, rồi số lần về nhì, về ba và tiếp tục như vậy; nếu vẫn chưa phân định được, kết quả phân hạng trong mùa sẽ được dùng theo cùng cách.

Án phạt thường gặp trong một chặng đua

Điều B1.9 liệt kê các án phạt mà các trọng tài (stewards) có thể áp. Những án bạn hay thấy trên màn hình:

  • Phạt 5 giây hoặc 10 giây: tay đua phải vào làn pit, dừng ở vị trí pit của đội ít nhất 5 hoặc 10 giây rồi mới tiếp tục. Nếu án được áp sau khi cuộc đua kết thúc, số giây tương ứng được cộng vào thời gian của tay đua.
  • Drive-through: tay đua phải chạy qua làn pit mà không dừng, mất thời gian bằng một lượt đi qua pit.
  • Stop-and-go 10 giây: vào pit, dừng ở vị trí pit của đội ít nhất 10 giây rồi mới tiếp tục; đây là án nặng hơn hẳn drive-through.
  • Khiển trách (reprimand): án nhẹ nhưng cộng dồn. Tay đua nhận lần khiển trách thứ năm trong mùa, với ít nhất bốn lần vì lỗi lái xe, bị lùi 10 bậc xuất phát ở chặng đó.

Ngoài ra, Safety Car và Virtual Safety Car (Điều B5.12 và B5.13) là hai cách kiểm soát tốc độ khi có sự cố. Lưới xuất phát xếp so le từng xe một, các hàng cách nhau 16 mét (Điều B5.1.2).

Áp dụng vào bảng xếp hạng: khi nào chức vô địch được định đoạt?

Hiểu bảng điểm giúp bạn tự tính một câu hỏi quen thuộc. Theo lịch phiên trên formula1.com, ba chặng cuối mùa 2026 (Las Vegas, Qatar, Abu Dhabi) đều là chặng tiêu chuẩn, không có Sprint. Một tay đua vì thế chỉ có thể kiếm tối đa 75 điểm (3 x 25) trong phần còn lại. Theo bảng xếp hạng chính thức sau chặng 20, khoảng cách giữa người dẫn đầu và người thứ hai là 111 điểm, lớn hơn mức tối đa đó, nên ngôi vô địch tay đua 2026 đã được định đoạt – điều mà chính formula1.com cũng đã đưa tin.

Cùng phép tính áp dụng cho đội đua: một đội tối đa ghi 129 điểm mỗi ba chặng nếu cả hai xe về nhất và nhì (3 x (25 + 18)). Khoảng cách 142 điểm giữa hai đội đầu bảng sau chặng 20 cũng lớn hơn con số này. Mẹo nhỏ: luôn kiểm tra chặng còn lại có Sprint hay không trước khi làm phép tính, vì mỗi Sprint thêm tối đa 8 điểm cho một tay đua.

Khi FIA ban hành bản quy định mới, trang thể thức f1 này sẽ được cập nhật số hiệu văn bản và ngày đối chiếu.

Nguồn đối chiếu (đọc ngày 17/11/2026): FIA – 2026 F1 Regulations, Section A (General Provisions), Issue 03, 25/06/2026; FIA – 2026 F1 Regulations, Section B (Sporting), Issue 09, 01/10/2026; Formula1.com – Las Vegas Grand Prix 2026 (lịch phiên); Formula1.com – 2026 F1 Race Calendar.

Nguồn tham khảo

Câu hỏi thường gặp

Ở chặng đua chính hoàn thành từ 75% quãng đường, 10 người về đầu nhận lần lượt 25, 18, 15, 12, 10, 8, 6, 4, 2 và 1 điểm. Sprint trao 8, 7, 6, 5, 4, 3, 2, 1 điểm cho 8 người đầu tiên.

Là ba lượt của phiên phân hạng. Q1 dài 18 phút và loại 6 xe chậm nhất; Q2 dài 15 phút, loại thêm 6 xe; Q3 dài 13 phút cho 10 xe còn lại tranh vị trí xuất phát đầu tiên.

Là cuộc đua ngắn khoảng 100 km ở những chặng có định dạng thay thế, diễn ra vào ngày chạy thứ hai và có phân hạng Sprint riêng. Sprint có điểm, nhưng ít hơn đua chính.

Chỉ có điểm khi người dẫn đầu đã hoàn thành ít nhất hai vòng liên tiếp không có Safety Car hoặc Virtual Safety Car; số điểm giảm dần theo tỷ lệ quãng đường đã chạy.

Bài viết liên quan